Tylko dwie giełdowe sesje pozostały inwestorom na optymalizację podatkową. Czasem przeprowadzenie jednej transakcji giełdowej pozwala na uniknięcie sporego podatku. Zobacz jak zaoszczędzić pieniądze sprzedając akcje ze stratą.

Jak uniknąć podatku giełdowego?

Do końca lutego biura maklerskie przyślą inwestorom formularze PIT 8C, zawierające informacje o zyskach i stratach z inwestycji giełdowych. O podatku giełdowym warto pomyśleć jednak już teraz, bo to ostatni dzwonek na przeprowadzenie transakcji, które rozliczone zostaną jeszcze w tym roku.

Dlaczego to ostatni dzwonek? Zgodnie z obowiązującymi zasadami (formuła D+3) transakcje akcjami na Giełdzie Papierów Wartościowych rozliczane są po 3 dniach roboczych. Oznacza to, że sprzedając akcje w piątek 23 grudnia, Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych (KDPW) rozliczy naszą transakcję w czwartek 29 grudnia (nie liczymy weekendu i świątecznego poniedziałku). Jeśli akcje sprzedamy w środę 28 grudnia, transakcja rozliczona będzie dopiero 2 stycznia i nie zostanie ujęta w PIT 8C, który otrzymamy w lutym od naszego biura maklerskiego.

Chcąc uniknąć płacenia podatku od zysków z akcji musimy dokonać „optymalizacji” najpóźniej na pierwszej poświątecznej sesji giełdowej (wtorek, 27 grudnia 2011 roku).

Kto powinien dokonywać optymalizacji podatkowej? Oczywiście ci inwestorzy, którzy w 2011 roku osiągnęli ze sprzedaży akcji zyski. Specjalnie oznaczyłem słowo „sprzedaży” ponieważ Urząd Skarbowy interesuje się tylko tymi akcjami, które zostały już sprzedane. Jeśli zarobiłeś na akcjach, ale zysk ten jest na razie tylko „na papierze” (nie sprzedałeś akcji) to podatku nie płacisz!

W skrajnym przypadku możesz zapłacić podatek nawet wtedy gdy na giełdzie stracisz. Przykładowo inwestor zainwestował w styczniu 2011 roku 10 tysięcy złotych w akcje spółki Cormay. Łącznie kupił 1680 walorów po kursie 5,95 zł (najniższy kurs z 3 stycznia). Akcje Cormay sprzedał 6 maja po 19,27 zł, otrzymując 32.373,60 zł (prowizji w tym przykładzie nie uwzględniamy). Na tej samej sesji kupił akcje spółki Pronox po cenie 1,30 zł (starczyło na 24.902 walory). Niestety nie była to udana inwestycja. Do dzisiaj kurs spadł do poziomu 11 groszy. Łącznie inwestycja jest teraz warta około 2.740 złotych. Inwestor z początkowych 10 tysięcy złotych stracił 72,6 proc, czyli 7260 złotych. Jeśli akcji spółki Pronox nie sprzeda w piątek lub we wtorek 27 grudnia 2011 roku, to będzie musiał zapłacić w przyszłym roku... 4.251 złotych podatku, czyli więcej niż mu zostało z całej inwestycji!!!

Taka absurdalna sytuacja powstaje tylko dlatego, że inwestor nie sprzedał akcji ze stratą. Urząd Skarbowy nakaże wtedy zapłacić 19% podatku od zysków z transakcji rozliczonych, czyli w tym przypadku od akcji Cormay.

Jak uniknąć takiej nieprzyjemnej niespodzianki? Jeśli inwestor liczy, że kurs akcji spółki Pronox „wreszcie się odbije” to powinien najpóźniej we wtorek 27 grudnia je sprzedać i od razu (nawet w tej samej minucie) odkupić. Na mało płynnych spółkach będzie musiał zaoferować nieco wyższą cenę (tutaj sprzeda po 11 groszy a odkupi po 12 groszy), ale dzięki temu zaoszczędzi 4.251 złotych podatku, ponieważ strata ze sprzedaży akcji Pronox również zostanie rozliczona w 2011 roku.

Jak przeprowadzić „optymalizację podatkową”? Dla początkujących inwestorów temat może wydawać się skomplikowany, ale taki nie jest. W pierwszej kolejności musimy sprawdzić czy z transakcji sprzedaży akcji przeprowadzonych w 2011 roku (i trzech ostatnich dniach roboczych 2010 roku - pamiętajmy o zasadzie D+3) wychodzi nam zysk. Jeśli nie to o podatek giełdowy martwić się nie musimy. Możemy ewentualnie sprzedać inne akcje z zyskiem (o ile je mamy) tak by „wyjść na zero”. Dlaczego warto wyjść na zero, skoro i tak podatku byśmy nie zapłacili? Ponieważ w bieżącym roku rozliczamy całość strat (zyski i straty się zbilansują) a jeśli w PIT 38 rozliczymy tylko stratę (nie sprzedając innych akcji z zyskiem) to w przyszłym roku będziemy mogli rozliczyć tylko połowę strat wykazanych w 2011 roku.

Problemem może być uzyskanie informacji o ewentualnym zysku z transakcji giełdowych (PIT 8C z biura maklerskiego dostaniemy przecież dopiero w lutym). Jeśli przeprowadzamy mało transakcji to ewentualny zysk możemy obliczyć sami. Robimy wydruk naszych operacji giełdowych z 2011 roku (pamiętamy o D+3!). Z listy wyszukujemy transakcje sprzedaży i zaznaczamy kwotę, jaką uzyskaliśmy. Obok wpisujemy kwotę jaką za te walory musieliśmy zapłacić. Jeśli kilka razy kupowaliśmy i sprzedawaliśmy te same akcje to obliczeń dokonujemy według zasady FIFO (pierwsze przyszło - pierwsze wyszło), czyli w pierwszej kolejności sprzedajemy te akcje, które kupiliśmy najwcześniej.

Jeśli nie jesteśmy w stanie sami obliczyć giełdowych zysków (przy wielu transakcjach może to nie być łatwe) poprośmy o pomoc nasze biuro maklerskie. Tu przewagę mają klienci biur maklerskich „stacjonarnych”. Jeśli udamy się do POK-u i poprosimy o podanie przybliżonych wyliczeń mamy większe szanse na odpowiedź niż dzwoniąc na infolinię.

Znając już nasz zysk ze sprzedaży akcji, sprawdzamy czy w zeznaniach podatkowych z ostatnich lat wykazywaliśmy straty. Takie straty możemy wykorzystać w ciągu 5 kolejnych lat do zmniejszenia naszego dochodu ze sprzedaży akcji (w jednym roku można wykorzystać maksymalnie połowę wykazanych strat).

Jeśli strat w poprzednich latach nie mieliśmy lub były one za małe na uniknięcie podatku w tym roku, sprawdzamy czy na naszym rachunku maklerskich są jakieś walory na których ponieśliśmy straty. Jeśli tak to się nie zastanawiamy tylko je sprzedajemy - minimum tyle by straty ze sprzedaży tych akcji zrównoważyły wcześniejsze zyski. Pamiętajmy, że ostatnim dniem na dokonanie takiej transakcji jest wtorek - 27 grudnia 2011 roku.

Co robimy po sprzedaży akcji ze stratą? Jeśli wierzymy, że nadal warto mieć te akcje to oczywiście je odkupujemy - nawet od razu. Jeśli nie to możemy poszukać innej, ciekawszej inwestycji.

I to cała filozofia. Jedna mała transakcja może nam zaoszczędzić sporo pieniędzy. Jeśli masz jakieś pytanie dotyczące tematu możesz skontaktować się z redakcją serwisu Pierwotny.pl lub ze swoim biurem maklerskim.